(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

విరాటపర్వ - అధ్యాయ 024

॥ శ్రీః ॥
4.24. అధ్యాయః 024
Mahabharata - Virata Parva - Chapter Topics
ద్రౌపదీభీమసంవాదః ॥ 1 ॥
ద్రౌపద్యా భీమంప్రతి హటాత్కీచకసంహారచోదనా ॥ 2 ॥
Mahabharata - Virata Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ। 4-24-0x(3085)(29269)
ఆశ్వాసయంస్తాం పాంచాలీం భీమసేన ఉవాచ హ।
శృణు భద్రే వరారోహే క్రోధాత్తత్ర తు చింతితం ॥ 1 ॥ 4-24-1(29270)
త్వం వై సభాగతాం దృష్ట్వా మాత్స్యానాం కదనం మహత్ ।
కర్తుకామేన భద్రం తే వృక్షశ్చావేక్షితో మయా ॥ 2 ॥ 4-24-2(29271)
తత్ర మాం ధర్మరాజస్తు కటాక్షేణ న్యవారయత్।
తజ్జ్ఞాత్వాఽవాఙ్భుఖస్తూష్ణీమాస్థితోస్మి మహానసం ॥ 3 ॥ 4-24-3(29272)
శృణుష్వాన్యత్ప్రతిజ్ఞాతం యద్వదామీహ భామిని ।
ధిగస్తు మే బాహుబలం గాండీవం ఫల్గునస్య చ।
యత్తే రక్తౌ పురా భూత్వా పాణీ కృతకిణావిమౌ ॥ 4 ॥ 4-24-4(29273)
తదద్య మాం తు తపతి యత్కృతం న మయా పురా।
సభాయాం స్మ విరాటస్య కరోమి కదనం మహత్ ॥ 5 ॥ 4-24-5(29274)
తత్ర మే కారణం భాతి కౌంతేయో యత్ప్రతీక్షతే।
తదహం తస్య విజ్ఞాయ స్థితో ధర్మస్య శాసనే ॥ 6 ॥ 4-24-6(29275)
యచ్చ రాజ్యాత్ప్రచ్యవనం కురూణామవధశ్చ యః।
సుయోధనస్య కర్ణస్య శకునేః సౌబలస్య చ ॥ 7 ॥ 4-24-7(29276)
దుఃశాసనస్య పాపస్య యన్మయా న హృతం శిరః ।
తన్మాం దహతి కల్యాణి హృది శల్యమివార్పితం ॥ 8 ॥ 4-24-8(29277)
అపి చాన్యద్వరారోహే స్మరిష్యసి వచో మమ।
పుణ్యే తీరే సరస్వత్యా యత్ప్రతిష్ఠామ సంగతాః ।
తత్రాహమబ్రవం కృష్ణే సర్వక్లేశాననుస్మరన్ ॥ 9 ॥ 4-24-9(29278)
న చాహమనుగచ్ఛేయం ధర్మరాజం యుధిష్ఠిరం।
ధనంజయం చ పాంచాలి మాద్రిపుత్రౌ చ భ్రాతరౌ।
కృత్వైతాం చ మతిం కృష్ణే యుధిష్ఠిరమగర్హయం ॥ 10 ॥ 4-24-10(29279)
పరుషం వచనం శ్రుత్వా మమ ధర్మాత్మజస్తదా।
హీమాన్వాక్యమహీనార్థం బ్రువన్రాజా యుధిష్ఠిరః ।
సర్వానన్వనయద్భ్రాతౄన్మునేర్ధౌంయస్య పశ్యతః ॥ 11 ॥ 4-24-11(29280)
మా రోదీ రాజ్ఞి లోకానాం సర్వాగమగుణాన్వితా।
రక్షితవ్యం సహాస్మాభిః సత్యమప్రతిమం భువి ॥ 12 ॥ 4-24-12(29281)
అనునీతేషు చాస్మాసు అనునీతా త్వమప్యసి।
మా ధర్మం జహి సుశ్రోణి క్రోధం జహి మహామతే ॥ 13 ॥ 4-24-13(29282)
ఇమం తు సముపాలంభం త్వత్తో రాజా యుధిష్ఠిరః ।
శృణుయాద్యది కల్యాణి కృత్స్నం జహ్యాత్స జీవితం ॥ 14 ॥ 4-24-14(29283)
ధనంజయో వా సుశ్రోణి యమౌ చాపి సుమధ్యమే।
లోకాంతరగతేష్వేషు నాహం శక్ష్యామి జీవితుం ॥ 15 ॥ 4-24-15(29284)
ధర్మం శృణుష్వ పాంచాలి యత్తే వక్ష్యామి మానిని ॥ 16 ॥ 4-24-16(29285)
దుహితా జనకస్యాసీద్వైదేహీ యది తే శ్రుతా।
పతిమన్వచరత్సీతా మహారణ్యనివాసినం ॥ 17 ॥ 4-24-17(29286)
వసంతీ చ మహారణ్యే రామస్య మహిషీ ప్రియా।
రావణేన హృతా సీతా రాక్షసీభిశ్చ తర్జితా।
సా క్లిశ్యమానా సుశ్రోణీ రామమేవాన్వపద్యత ॥ 18 ॥ 4-24-18(29287)
లోపాముద్రా తథా భీరు భర్తారమృషిసత్తమం।
భగవంతమగస్త్యం సా వనాయైవాన్వపద్యత ॥ 19 ॥ 4-24-19(29288)
సుకన్యా నామ శర్యాతేర్భార్గవచ్యవనం వనే।
వల్మీకభూతం సాధ్వీ తమన్వపద్యత భామినీ ॥ 20 ॥ 4-24-20(29289)
నాలాయనీ చేంద్రసేనా రూపేణాప్రతిమా భువి।
పతిమన్వచరద్వృద్ధం పురా వర్షసహస్రిణం ॥ 21 ॥ 4-24-21(29290)
నలం రాజానమేవాథ దమయంతీ వనాంతరే।
అన్వగచ్ఛత్పురా కృష్ణే తథా భర్తౄంస్త్వమన్వగాః ॥ 22 ॥ 4-24-22(29291)
యథైతాః కీర్తితా నార్యో రూపవత్యః పతివ్రతాః।
తథా త్వమపి కల్యాణి సర్వైః సముదితా గుణైః ॥ 23 ॥ 4-24-23(29292)
మా దీర్ఘం క్షమ కాలం త్వం త్రింశద్రాత్రమనిందితే।
పూర్ణే త్రయోదశే వర్షే రాజ్ఞాం రాజ్ఞీ భవిష్యసి ॥ 24 ॥ 4-24-24(29293)
సత్యేన తే శపే చాహం భవితా నాన్యథేతి చ ॥ 25 ॥ 4-24-25(29294)
సర్వాసాం పరమస్త్రీణాం ప్రామాణ్యం కర్తుమర్హసి।
సర్వేషాం చ నరేంద్రాణాం మూర్ధ్ని స్థాస్యసి భామిని ॥ 26 ॥ 4-24-26(29295)
భర్తృభక్త్యా చ వృత్తేన భోగానాప్స్యసి దుర్లభాన్ ।
యాతాయాం తు ప్రతిజ్ఞాయాం మహాంతం భోగమాప్నుయాః ॥ 27 ॥ 4-24-27(29296)
గురుభక్తికృతం జ్ఞాత్వా రాజ్ఞాం మూర్ధ్ని స్థితా భవేః ॥ 28 ॥ 4-24-28(29297)
ద్రౌపద్యువాచ। 4-24-29x(3086)
ఆర్తప్రలాపా కౌంతేయ న రాజానముపాలభే।
అపారయంత్యా దుఃఖాని కృతం బాష్పప్రమోచనం ॥ 29 ॥ 4-24-29(29298)
ఇదం తు దుఃఖం కౌంతేయ మమాసద్యం నిబోధ తత్ ॥ 30 ॥ 4-24-30(29299)
యోఽయం రాజ్ఞో విరాటస్య సూతపుత్రస్తు కీచకః।
స్యాలో నామ ప్రవాదేన భోజస్త్రైగర్తదేశజః ॥ 31 ॥ 4-24-31(29300)
త్యక్తధర్మో నృశంసశ్చ సర్వార్థేషు చ వల్లభః ।
నిత్యమేవాహ దుష్టాత్మా భార్యా మే భవ శోభనే ।
అవినీతః సుదుష్టాత్మా మామనాథేతి చింతయన్ ॥ 32 ॥ 4-24-32(29301)
కిముక్తేన వ్యతీతేన భీమసేన మహాబల।
ప్రత్యుపస్థితకాలస్య కార్యస్యానంతరో భవ ॥ 33 ॥ 4-24-33(29302)
మమేహ భీమ కైకేయీ రూపాద్ధి భయశంకితా।
నిత్యముద్విజతే రాజా కథం నేయాదిమామితి ॥ 34 ॥ 4-24-34(29303)
తస్యా విదిత్వా తం భావం స్వయం చానృతదర్శనః ।
కీచకోపి చ దుష్టాత్మా పునః ప్రార్థయతే చ మాం ॥ 35 ॥ 4-24-35(29304)
తమహం కుపితా భీమ పునః కోపం నియంయ చ।
అబ్రవం కామసంమూఢమాత్మానం రక్ష కీచక ॥ 36 ॥ 4-24-36(29305)
గంధర్వాణామహం భార్యా పంచానాం మహిషీ ప్రియా ।
తే త్వాం నిహన్యుర్దుర్ధర్షాః శూరాః సాహసకారిణః ॥ 37 ॥ 4-24-37(29306)
ఏవముక్తస్తు దుష్టాత్మా కీచకః ప్రత్యువాచ హ।
నాహం బిభేమి భైరంధ్రి గంధర్వాణాం శుచిస్మితే ॥ 38 ॥ 4-24-38(29307)
శతం సహస్రమపి వా గంధర్వాణామహం రణే।
సమాగతం హనిష్యామి త్వం భీరు కురు మే క్షణం ॥ 39 ॥ 4-24-39(29308)
ఇత్యుక్తా చాబ్రవం సూతం కామాతురమహం పునః।
న త్వం ప్రతిబలస్తేషాం గంధర్వాణాం యశస్వినాం ॥ 40 ॥ 4-24-40(29309)
ధర్మే స్థితాఽస్మి సతతం కులశీలసమన్వితా।
నేచ్ఛామి కించిద్వధ్యం త్వాం తస్మాజ్జీవసి కీచక ॥ 41 ॥ 4-24-41(29310)
ఏవముక్తస్తు దుష్టాత్మా ప్రహస్య స్వనవత్తతః।
న తిష్ఠితి స సన్మార్గే న చ ధర్మం బుభూషతి ॥ 42 ॥ 4-24-42(29311)
పాపాత్మా పాపకారీ చ కామరాజవశానుగః ।
అవినీతశ్చ దుష్టాత్మా ప్రత్యాఖ్యాతః పునః పునః ॥ 43 ॥ 4-24-43(29312)
దర్శనేదర్శనే హన్యాద్యది జహ్యాం చ జీవితం।
ధర్మే ప్రయతమానానాం మహాంధర్మో నశిష్యతి ॥ 44 ॥ 4-24-44(29313)
సమయం రక్షమాణానాం దారా వో న భవంతి చ ।
భార్యాజాం రక్ష్యమాణాయాం ప్రజా భవతి రక్షితా।
ప్రజాయాం రక్ష్యమాణాయామాత్మా భవతి రక్షితః ॥ 45 ॥ 4-24-45(29314)
వందతాం వర్ణధర్మాంశ్చ బ్రాహ్మణానాం చ మే శ్రుతం ।
క్షత్రియస్య సదా ధర్మో నాన్యో దస్యునిబర్హణాత్ ॥ 46 ॥ 4-24-46(29315)
పశ్యతో ధర్మరాజస్య కీచకో మాఽన్వధావత ।
తవేవ చ సమక్షం వై భీమసేన మహాబల ॥ 47 ॥ 4-24-47(29316)
త్వయా చాహం పరిత్రాతా భీమ తస్మాంజటాసురాత్ ॥ 48 ॥ 4-24-48(29317)
జయద్రథం తథైవ త్వమజైషీర్భ్రాతృభిః సహ।
జహీమమపి పాపిష్ఠం యోయం మామవమన్యతే ।
కీచకో రాజవాల్లభ్యాచ్ఛోకకృన్మమ భారత ॥ 49 ॥ 4-24-49(29318)
కీచకం కామసంతప్తం భింధి కుంభమివాశ్మని ।
యో నిమిత్తమనర్థానాం బహూనాం మమ భారత ॥ 50 ॥ 4-24-50(29319)
తం చేంజీవంతమాదిత్యః ప్రాతరభ్యుదయిష్యతి ।
విషమాలోడ్య పాస్యామి మా కీచకవశంగమం ॥ 51 ॥ 4-24-51(29320)
శ్రేయో హి మరణం మహ్యం భీమసేన తవాగ్రతః ।
ఇత్యుక్త్వా ప్రారుదత్కృష్ణా భీమస్యోరసి సంశ్రితా ॥ 52 ॥ 4-24-52(29321)
భీమశ్చ తాం పరిష్వజ్య మహత్సాంత్వం ప్రయుజ్య చ।
కీచకం మనసాఽగచ్ఛత్సృక్కిణీ పరిలేలిహన్ ॥ 53 ॥ 4-24-53(29322)
ఆశ్వాసయిత్వా బహుశో భృశమార్తాం సుమధ్యమాం।
హేతుతత్వార్థసంయుక్తైర్వచోభిర్ద్రుపదాత్మజాం ॥ 54 ॥ 4-24-54(29323)
ప్రమృజ్య వదనం తస్యాః పాణినాఽశ్రుసమాకులం।
ఉవాచ చైనాం దుఃఖార్తాం భీమః క్రోధసమన్వితః ॥ 55 ॥ ॥ 4-24-55(29324)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే విరాటపర్వణి కీచకవధపర్వణి చతుర్విశోఽధ్యాయః ॥ 24 ॥

Mahabharata - Virata Parva - Chapter Footnotes
4-24-24 మా దీర్ఘం క్షమ కాలం త్వం మాసమర్ధం చ సంమితమితి ఝo పాఠః ॥ 24 ॥
4-24-26 ప్రాధాన్యం కర్తుమర్హసి ఇతి ఖo పాఠః ॥ 26 ॥
4-24-33 దుఃఖస్యాంతకరో భవేతి ధo పాఠః ॥ 33 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.